2016




Vêrlander opent in Jakarta

Jakarta 26 februari 2017

Een feestelijke opening in het prachtige CIPTA NIAGA gebouw, in het hart van de oude stad...i samenwerking met Erasmus Huis. Veel jong en zeer geinteresseerd publiek.





Jakarta, 26 februari, 2017




Vêrlander movie

Hoorn, 2 februari 2017

Prachtig filmpje van Vêrlander

 

 



Vêrlander from Westfries Museum on Vimeo.



EenVandaag

Hilversum, 24 januari 2017

Met Vêrlander live op Radio 1 bij EenVandaag

http://binnenland.eenvandaag.nl/…/de_weeskinderen_van_de_voc 





Meestbesproken dit weekend in NRC

Amsterdam, 15 januari 2017

Vêrlander in NRC Wetenschap stond dit weekend met stip op 1 bij NRC





Opening Westfries Museum




Opening Westfries Museum


Opening Westfries Museum
 Mr Agung Wesaka Puja (Ambassador Indonesia) en Geert Snoeijer



Opening Westfries Museum
Barry McGuire, Aone van Engelenhoven (Leiden University), Bart de Graaff, Judith de Jong (City of Hoorn), Geert Snoeijer, Martine Gosselink (Rijksmuseum), Nonja Peters (Curtin IUnoversity)), Ad Geerdink (Westfries Museum), Dr Brett Mason (Ambassador Australia), Mr Agung Wesaka Puja Ambassador Indonesia)



Opening Westfries Museum
Nonja Peters met het boek Vêrlander



Opening Westfries Museum

17 december 2016, Hoorn

Ondanks het vroege uur op de vrije zaterdag zat de Oosterkerk in Hoorn propvol. ...Noongar vertegenwoordiger Barry McGuire - speciaal hiervoor overgekomen uit Perth, ontroerde velen met zijn prachtige verhalen en songs, evenals Boi Akih met hun betoverende jazz.

 





It's a wrap!

8 december, BNR Studio Amsterdam

De audiotour voor het Westfries Museum staat op tape en is nu al legendarisch. Hij berichtte als correspondent over de Zesdaagse Oorlog, de Yom Kipur Oorlog, de Chinese Culturele Revolutie en de Islamitische Revolutie in Iran...Niemand minder dan BNR buitenlandcommentator Bernard Hammelburg sprak de voice over voor Vêrlander in. En wat een bijzondere man, ik ben fan! Dank Bernard en dank BNR voor de studioruimte! 





Klaagliedere en liedere van Hoop




Vrlander in Bloemfontein

Bloemfontein, 24 november 2016

Ambassadeur Marisa Gerards signeert het bnoek Vêrlander voor de Koranna Gemeenschap van Bloemfontein





Vrlander in Bloemfontein

Bloemfontein, 24 november 2016

'Klaagliedere en Liedere van Hoop van Suid Afrika se Vergete Mense: de Khoi, Koranna, Basters, Griekwa

en Nama', kopte het Volksblad vrijdag. 

Zij waren te zwart onder Apartheid en te wit onder het huidige ANC. Het National Museum geeft ze een podium voor hun stories in de tentoonstelling Vêrlander.





Vrlander and the King and Queen

October 31st, 2016, Perth

Barely a week old and our young Vêrlander lies in the arms of our King Willem-Alexander and Queen Maxima. Knight (yes really) Nonja Peters was allowed to present it to the royal couple during their State visit to Australia.





Vrlander en de Koning en Koningin

31 oktober 2016, Perth

Nog geen week oud en onze Vêrlander ligt al in de armen van onze koning en koningin, dat schept verwachtingen...Ridder Nonja (ja echt waar) mocht het aanbieden tijdens dit staatsbezoek van het koningspaar aan Australië.





En we noemen m...Vrlander

Amsterdam, 27 oktober 2016

Vandaag stonden er drie pallets op de stoep, een kleine 1,5 kilo weegt onze Vêrlander....wat zijn we nu al blij met hem/haar!





Vrlander

Maandag, 10 Oktober 2016, Amersfoort

Grote dag voor de 'Weeskinderen van de VOC'. Na 10 weken non-stop composing, schrijven, editen, en correcties kunnen we niet meer terug - behalve een drupje extra Magenta of Geelh hier en daar: Vêrlander ligt onder de drukpersen, in de capabele handen van Wilco Printing and Binding. Pre-orders sturen naar mail@dutchdiaspora.com! Guaranteed delivery before X-Mas...





Zitten een antropoloog en een linguist op een bankje, zegt de antropoloog tegen de linguist:

Leiden, 20 september 2016

Nonja, Bart, Aone en ik zitten tegen de deadline aan voordat Vêrlander de drukpers in duikt, superspannende en intensieve weken, gelukkig wordt er ook heel veel gelachen...!





The Abrolhos Islands




The Abrolhos

23 juni 2016, Geraldton

Op de terugweg naar Perth, had Wendy Mann van Geraldton Air Charter een prachtige verrassing voor ons: een onvergetelijke trip naar de Abrolhos eilanden. De Abrolhos, 60 kms uit de WA kust vormen het spectaculaire decor van de in 1629 vergane Batavia, de muiterij, de moord op125 mannen vrouwen en kinderen en de executies die commandant Pelsaert verordonneerde na terugkomst uit Batavia. www.geraldtonaircharter.com. 





kleine cadeautjes

20 juni 2016, Gascoyne junction

Australië's natuur beloont ons rijkelijk voor alle inspanningen, zoals het uitzicht op deze prachtige rivierbedding bij Gascoyne junction.





doing miles

29 juni 2016, Carnarvon

Via tenminste vier tussenpersonen komen we op het spoor van nog meer ouderen die ons meer kunnen vertellen over het leven op de 'stations', Tamala en Murchison, waar zoveel VOC-historie ligt opgeslagen omdat ze grenzen aan de klippen waar de Zuiddorp en Batavia zijn vergaan. Ernie Randall bleek naar zijn hut in de bush te zijn vertrokken, en na wat vage aanwijzingen begeven we ons richting Gascoyne junction, waar we tweeëneenhalf uur later merken dat hij waarschijnlijk is vertrokken wegens het weeralarm. Nog weer enkele uren later treffen we hem in zijn huiskamer in Carnarvon, en blijkt dat we onderweg naar elkaar hadden kunnen zwaaien....dat moet dan éen van de drie auto's geweest zijn die ons tegemoet kwamen...





op zoek naar het graf van de voorouders




WA part II

19 juni 2016, Carnarvon

Nonja en ik maken weer kilometers, onder andere met Sandy Davies in zijn 4WD op Tamala Station, waar hij als kleine jongen opgroeide. Nanda arbeiders zagen vanaf de woeste klippen de zilverstukken van het wrak van de in 1712 vergane Zuiddorp in het water glinsteren. Ondanks het feit dat alle Nanda inmiddels ergens wel een POM ('Prisoner of Mother England') als voorouder down the line hebben, zijn velen er heilig van overtuigd dat hun blauwe ogen of lichte huidskleur van de 'Dutch' komen. (NB: op de meeste `VOC schepen was slechts een kleine meerderheid Hollands, de rest was Duits, Pools, Zwitser etc etc.).

 





Kampong Kisar Kupang

26 mei 2016, Kupang

In Kupang ontmoetten we Gaby Joostensz, die ons op sleeptouw nam door Kampong Kisar waar vele Mestiezen uit Kota Lama zijn heen verhuisd voor betere opleidingsmogelijkheden en werk.





Fort Delfshaven

Kota Lama, 22 mei 2016

Het enthousiasme over onze komst naar Kota Lama was enorm. Ongeveer 40 mannen, vrouwen en kinderen stonden dankzij het organisatievermogen van Frans Roeff  klaar om op de foto te gaan op Fort Delfshaven, bijna honderd jaar nadat hun overgrootouders dat deden voor Ernst Rodenwaldt en zijn team.





Slagboom

Kota Lama, 23 May 2016

Ernst Belder, Willem Bakker en dorpshoofd Piter Lerrick bestuderen hun stamboom in Rodenwaldt's book "Die Mestizen auf Kisar", "Mikroskopische Beobachtungen an den Haaren der Kisaresen und Kisarbastarde". Wij zeggen stamboom, zij noemen het 'slagboom'.





Kiasar

'Men kan zich moeilijk een plek voorstellen die een meer verlaten en onherbergzamen aanblik, dan het eiland Kisar, vanuit zee gezien, oplevert . 

.....Eilanden in tropische zeeën trekken ons oog aan. Een geluksgevoel doorstroomt ons, dat wij tot het element terugkeeren waarin wij volgens geboorte thuis hooren. Niet zoo is het met Kisar.(...)

Zo beschrijft professor Ernst Rodenwald Kisar in zijn in 1929 verschenen Microscopische Waarnemingen aan de Haaren der Kisareezen en Kisareesche Bastaarden. Een rassenstudie pur sang, die binnen de fysiologische antropologie als éen der belangrijkste van zijn tijd gold. Waarom vond hij Kisar zo uniek voor zijn onderzoek? Rodenwald geeft als redenen de geïsoleerde ligging van het eiland en de strikte huwelijkscodes der Mestiezen.





Seaview

Bandazee, 17 mei 2016

het uitrzicht de komende vijf dagen, niet verkeerd he? 





Britney

Ambon, 16 mei 2016

We hebben de hut van enkele scheepsjongens gehuurd, first class Garuda was waarschijnlijk goedkoper geweest als die optie had bestaan ..

maar ik mocht wel naast Britney... 





Vertrek!

Ambon, 16 mei 2016

Na vijf dagen wachten kwam het verlossende telefoontje, vanavond vertrekken we met de Sabuk 43 richting Kisar!





De Familie Lerrick

Kota Ambon, May 11 2016

Terwijl we op zoek zijn naar alterntieven om naar het afgelegen Kisar te komen, hebben we hier in Kota Ambon Kisarezen uit Kota Lama gevonden, de familie Lerrick.





Team Kisar

Jakarta, 10 mei 2016

Team Kisar op weg naar Ambon ...! Kleine zorg van ondergetekende is dat het 2-wekelijkse vliegtuigje tussen Ambon en Kisar met een kapotte motor in de hangar staat...to be continued!





'lmaal Baas van die Plaas'

Stellenbosch, 29 april 2016

Een succesvolle afsluitng van deze reis: WIjnmaker Solms-Delta is aan boord als sponsor van de tentoonstelling in de Kaap, op het Woordfees 2017 in het Stellenbosch universiteitsmuseum. Op Solms wordt niet alleen fantastische wijn gemaakt, maar delen alle werknemers in de winst. www.solms-delta.co.za/





De familie Vleermuis
en dan is het tijd voor de fotoshoot - de lokale bar is voor de gelegenheid omgebouwd tot 'Studio Vleermuis'



De familie Vleermuis

Omitara, Namibië, 23 april 2016

Als Bart de familie Vleermuis vertelt over hun verre voorouders, wordt er gespannen en geëmotioneerd geluisterd. 





De familie Vleermuis

Omitara Namibië, 23 april 2016

Met 'Dr Bart' wederom op bezoek bij de Nama - nu bij de Vleermuis-clan rond Windhoek. De Vleermuis verlieten - net als de andere 'onzichtbare' groepen die we opzoeken in de 'Weeskinderen van de VOC' - de Kaapkolonie en moesten op zoek naar nieuw leefgebied als gevolg van de komst van de Nederlanders, Engelsen en Duitsers. Ook onder de 'eigen' SWAPO is hun situatie tot op heden nog steeds uitzichtloos.





The Australian - 'Shipwreck survivors legacy etched in skin'




The Australian - 'Shipwreck survivors legacy etched in skin'

Australië, 23 april 2016

Mooi geformuleerde kop in ''The Australian' van zaterdag 23 april 



Publicaties

Amsterdam, 25 maart 2016,

Mooi stuk van Jaap Stiemer over Australie en Zuid Afrika in de zaterdagbijlages vanHaarlems Dagblad, Noord Hollands Dagblad, Leidse Courant, Gooi en Eemlander.





De eerste publicatie - 'Streetwise' - Thanks Carmelo Amalfi!
10 maart 2016, Perth



'YOU DON'T HAVE TO BE BLACK TO BE AN ABORIGINAL'

Geraldton, WA January 30th 2016

YOU DON'T HAVE TO BE BLACK TO BE AN ABORIGINAL' - CATHY KICKETT (16) , GERALDTON

Nonja and ik hadden een prachtig  interview met deze slimme, multigetalenteerde jonge Nanda-vrouw uit Geraldton. Meer over haar en andere Nanda's langs de 'Batavia Coast' WA in het aanstaande Dirk Hartog Magazine, een publikatie van Dutch Culture.





Dirk Hartog

Perth, 5 februari 2016

We zouden 't in de drukte bijna vergeten; dit jaar word herdacht dat niet Captain Cook en zijn mannen de eersten waren op Terra Australis, maar onze eigen Dirk Hartog ging er in okotber 1616 aan land, op het wat nu heet 'Dirk Hartog Island'. In oktober wordt ook onze expositie geopend in het WA Museum in Geraldton...zover is t nu nog niet...Nonja en ik hebben nog wat bezoekjes af te leggen in juni.





Twee puzzels

Geraldton, 29 januari 2016

Nonja Peters en ik zijn op de terugweg van Shark Bay, met spannende puzzelstukjes op zak, eigenlijk zijn er twee puzzels: a) Wie heeft het wrak van de Zuiddorp gevonden?, b) leefden Nanda aboriginals samen met Nederlandse schipbreukelingen aan de WA kust? Je kunt ons blijven volgen op dutchdiaspora.com het allemaal beleven vanaf November 2016 in WA Museum van Geraldton en het Westfries Museum in Hoorn.





the finding of the Zuiddorp




following the leads




Nonja en Geert in West Australie

 

Té spannend voor woorden om de puzzelstukjes voor dit mysterie te zoeken via mondelinge verhalen van aboriginals en ze naast elkaar te leggen. Hebben overlevenden van de Zuiddorp, de Batavia en Vergulde Draeck samengeleefd met aboriginals aan de Australische westkust? Wat doe je als je over het onmetelijke land uitkijkt met de zee in de rug? Ga je noordwaarts, net zoals de route richting Batavia (Jakarta), maar nu te voet? Zoveel aboriginals in dit gebied hebben een eigen versie van wat er is gebeurd. We gaan ze allemaal af, voorzover mogelijk.





De Basters en de grond

Ragel Bock woont in de voormalige Republiek Mier, die werd gesticht door haar voorvader, de Basterkapitein Dirk Vilander. Ze is er trots op om een Baster te zijn, hoewel het door velen nu alleen als scheldwoord wordt gebruikt. Als je geen volbloed Baster bent, dan ben je een 'colored', en als 'colored' heb je geen claim op de grond. Meer en meer komen Bart en ik er op deze reis achter dat de 'bruinmense' die wij ontmoetten hun identiteit ophangen aan het terugwinnen van hun voorouderlijk grondbezit. 

 

 





'Ons is kinders van die Kompanjie. Dis hoekom ons vandag nog Nederlands verstaan'.

We zijn van start! Bart de Graaff en ik zijn sinds vrijdag in Zuid-Afrika en volgen de komende twee weken het eeuwenoude voetspoor van de Koranna, nagelaten door hun kapteins Goliat Yzerbek en Stefanus Buffelbout.

Hieronder een preview van Elizabeth Buffelbout, gefotografeerd in de garage van Job Buffel, voor de gelegenheid omgedoopt tot Koranna Studios. Na twee intense dagen nam Job Buffel geëmotioneerd afscheid van ons met de woorden: 'ek hoop julle sal ons kan help ons drome waar te maak'. Die droom van de Koranna bestaat uit het terugkrijgen van de door de 'witmense' gestolen traditionele stamgrond en het nieuw leven inblazen van hun vrijwel dode taal, het !Ora, de taal die Goliat Yzerbek alias, 'Wit Waarheid' als laatste kaptein sprak.





Berend Vilander

Dutch Diaspora - De Weeskinderen van de Verenigde...
'Dit blyft egter eronies, dat die nasate van Dirk Vilander, wie n grondbaron was, tans armstes van die armstes in die Mier gebied is."

In 1862 trokken Dirk Vilander ('Vérlander?') en Hermanus van Wijk met hun volgelingen weg uit de Kaapkolonie vanwege het feit dat ze als Basters het recht op grondbezit verloren onder de Britten, na anderhalve eeuw vreedzame coëxistentie met de Hollandse Boeren. De Basters ontstonden uit vermenging van Hollandse Kolonisten en Oosterse en Afrikaanse slaven.Vilander stichtte de vrije republiek Mier, nabij de Namibische grens. Berend Vilander is Dirks achter/achterkleinzoon en strijdt met de andere Vilander Basters voor teruggave van hun traditionele land.

 

Bart de Graaff en ik hebben nog 8 dagen voor de boeg. Vandaag hebben we Zuid-Afrika achter ons gelaten en trekken we noordwaarts Namibië in, naar de Rehoboth Basters. Wordt vervolgd.





Rotterdam, 16 oktober 2015
Kick-off met het team van de Weeskinderen van de VOC, met Aone van Engelenhoven, Bart de Graaff en Nonja Peters. Donderdag bijten we Bart en ik de spits af en vertrekken we naar de woeste steppes van Zuid Afrika en Namibië.



Perth, October 21 st 2015, Next year's location in Australia: the Western Australian Museum in Geraldton!
Goed nieuws! Het Western Australian Museum is aan boord en vertoont de expositie in het Dirk Hartog Jaar 2016. In Geraldton is onder andere het boegbeeld van de in 1712 vergane Zuiddorp te zien, evenals de poort die bestemd was voor Fort Batavia (Jakarta). Dr Nonja Peters vertelt wat meer over "De Weeskinderen van de VOC".



Perth, October 16, 2105
Barry McGuire put uit de oerbron: verhalen uit de Dreamtime van de Noongar aboriginals van West Australië: ‘And then the Dutch and the People of the North (Nanda-aboriginals, red.) became Each Other'....



Jakarta, 9 oktober 2015

De afgelopen dagen ben ik in Jakarta op zoek geweest naar een lokatie voor de tentoonstelling voor volgend jaar: Galeri Nasional, Kantor Pos en Museum Foto Jurnalistik Jakart waar ik een heel inspirerend gesprek met Gunawan had over hoe we dit universele thema over zoektocht naar identiteit vorm kunnen geven, in Indonesië, waar  het verleden met Nederland vanzelfsprekend uiterst gevoelig ligt. Great meeting you Gunawan, see you soon again!





Leiden, 23 september 2015
Eindelijk beet, en hoe!…na meer dan een jaar zoeken, een ingang voor onze expeditie naar de Mestiezen op het Indonesische eilandje Kisar, kleiner dan Terschelling:
Dr. Aone van Engelenhoven van Universiteit Leiden…! op 't puntje van mn stoel tijdens een bijna vier uur prive-college van deze waanzinnig inspirerende linguist! volg onze voorbereidingen op dutchdiaspora.com of op facebook.



Hoorn, 17 september 2015
Dr Nonja Peters en Ad Geerdink ontmoeten elkaar in het Westfries Museum in Hoorn en brainstormen er op los:  er is nog zoveel te ontdekken in de kilometers dikke archieven van de VOC!





Jan Van Riebeeck, se aankoms aan die Kaap (Charles Bell)



"Gy weet dat nadat de wit menschen hier in dit land kwamen, weinig jaren daarna komt toen oorlogen en confusie. Ik heb ondervonden dat, een gekleurd man, zyn regt, al schijnt het ook zoo gelyk de zon, het wordt duyster en hy krygt het niet."


Veelzeggende woorden, in 1862 uitgesproken door de Zuid-Afrikaanse clanleider Goliath Yzerbek. Ondanks deze bedenkelijke gevoelens namen de clanleden van Yzerbeks �Koranna Khoi� taal, kleding en gewoontes van de Hollanders over, om zich zo te onderscheiden van andere stammen. Maar anderhalve eeuw later behoren ze tot een gemarginaliseerde groep van ruim vier miljoen mensen zonder eigen leider of identiteit. De aanwezigheid van het �Holland van de Gouden Eeuw� be&eiml;nvloedt tot op de dag van vandaag de levens van miljoenen in de VOC- driehoek Zuidelijk Afrika, Indonesi� en Australi�. En hun verhalen zijn van geheel andere aard en toon dan die van de "American Dream". Na de tentoonstellingen "The Holland Society of New York" (2009) en "Nederlandse Pioniers in Turkije" (2012) gaan we onderzoeken w�t deze weeskinderen van de Verenigde Oost-Indische Compagnie nog bindt met het land van hun - al dan niet gedroomde - voorouders. En waarom is de erkenning van het bestaan van hun navelstreng zo urgent voor deze ontheemde groepen? Het lijkt mij niet alleen heel boeiend, maar ook urgent om juist n�, in een wereld waar migratie en integratie z� aan de orde zijn, in de spiegel te kijken die deze mensen ons vier eeuwen later voorhouden.

WAT?

Samen met historicus Dr Bart de Graaff (Zuid-Afrika) en antropoloog Dr Nonja Peters (Australi�) ga ik verhalen opdiepen uit de beginperiode van de VOC in Zuidelijk Afrika, West-Australi� en Indonesi� (Kisar). Bij nazaten van Khoi- en Baster- clanleiders als Piet Witvoet, Klaas Afrikaner, Goliath Yzerbek en Knecht Windvogel. We komen bij de Nanda-aboriginals in West- Australi�, waar jonge kinderen horen over hoe hun voorouders samenleefden met "the fortunate ones": blanke overlevenden van een op de klippen geslagen driemaster. Diverse Nanda�s hebben een lichtere huidtint, groene of blauwe ogen en zijn trots op het Hollandse bloed dat door hun aderen stroomt. De Mestiezen van het minuscule eilandje Kisar bij Oost-Timor trouwen alleen onderling en koesteren op die wijze zorgvuldig de naam, genen en bijbehorende status van VOC-officieren Joosten, Bakker en Peelman, die er einde 17e eeuw werden gestationeerd. En natuurlijk, kom ik niet alleen thuis met verhalen, maar ook met prachtige portretten. Portretten die vanaf najaar 2016 in het Westfries Museum in Hoorn zullen hangen, en gelijktijdig in musea in Jakarta, Bloemfontein en Perth.


2009










Donald Westerveld is een nazaat van Lubbert Lubbertsen van Westervelt, die in 1662 met vrouw en kinderen aan boord van het schip "De Hoop" richting Nieuw AMsterdam toog. Donald Westervelt is lid van de "Holland Society of New York". Ter gelegenheid van het Henry Hudson 400 jaar in 2009 maakte ik deze serie voor exposities in het stadhuis van Amsterdam en de SS Rotterdam. De Holland Society bestaat sinds 1885. Enkel diegenen die kunnen aantonen dat ze in directe mannelijke lijn afstammen van een voorvader die voor 1675 reeds in Nieuw Amsterdam was gevestigd worden toegelaten. Enkele typische achternamen zijn: Westervelt, VanWinkle, Bogart, Van Nes, Hoagland, Ten Eyck etc.






Steve Van Ness,
voorvader Cornelis Van Nes (arrived 1641)






Andrew Hendricks,
voorvader Hendrick Willemsz (arrived plm. 1645)






Bromme Cole,
voorvader Barent Jacobsen Cool kwam in New Amsterdam met De Zuidberg (1633)






Joe Hoagland,
voorvader Dirck Hooglandt kwam in New Amsterdam in 1657






Tweed Roosevelt,
voorvader Claes Martenszen van Rosenvelt (arrived 1649)






Adrian Bogart,
voorvader Tunis Gysbert Bogaert (arrived 1652)






Walton Van Winkle,
voorvader Ancestor Jacob Walings kwam aan in New Amsterdam in 1625